De verhouding tussen Jan Pieterszoon Coen en zijn bazen in Nederland, is niet hartelijk. Coen is overtuigd van zijn eigen gelijk en zegt de Heeren XVII onomwonden waar het op staat.
Jan Pieterszoon Coen is een fanatiek brievenschrijver. In zijn uitgebreide brieven aan de Heeren XVII schrijft Coen hoe de zaken er in Oost-Indië voor staan. Hij toont zich zeer kritisch. Iedereen krijgt er van langs, inclusief de VOC-directie. Coen hekelt hun krenterigheid. Keer op keer vraagt hij om meer geld en schepen en ook om fatsoenlijke burgers waarmee hij zijn kolonies kan opbouwen. Maar de Heeren XVII luisteren niet : ’t Volck corteling gekomen is soo oolijck, dat veele in haere luyheyt ende vuylheyt vergaen, meest zijn ook jongh en dom die hier comen” , schrijft Coen.
In zijn ogen treedt de VOC ook veel te slap op tegen concurrenten. Coen wil de strijd wel aan gaan. Zonder oorlog is er nu eenmaal geen handel mogelijk en alleen uit de inkomsten van de handel kan de oorlog betaald worden, luidt zijn stelling.
“Ick zweer U by den Alderhoochsten, dat de Compagnie geen vyanden en heeft die haer meer hinder en schade doen dan ‘d onwetenheyt ende onbedachtheyt (hou het my ten besten) die waer Uwe Edelachtbaren regneert ende de verstandige overstempt”.
De Heeren XVII zijn wel wat gewend, maar deze uithaal komt Coen toch op een flinke reprimande te staan. De directeuren manen hem zijn “…vrymoedige penne wat in te binden.”
Ondanks Coens kritische houding benoemen ze hem in 1627 toch voor een tweede termijn als gouverneur-generaal.
